Σπάνια αρχαιολογικά ευρήματα έφεραν στο φως οι αρχαιολόγοι στην Κοζάνη- Στο «φως» κλίβανος βυζαντινής εποχής που διατηρεί την εσχάρα του

Ο πρώτος κλίβανος βυζαντικής εποχής που βρέθηκε στη Δυτική Μακεδονία και διατηρεί την εσχάρα του παρουσιάστηκε χθες από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Κοζάνης στον Ανθότοπο. Πρόκειται για ένα σπάνιο εύρημα που έφεραν στο φως οι αρχαιολόγοι, κατά την κατασκευή του υποσταθμού του αιολικού πάρκου στο όρος Άσκιο.
«Έχει βρεθεί ένα εργαστηριακό συγκρότημα, αποτελούμενο από δύο κλιβάνους, εκ των οποίων ο ένας διατηρείται σε μεγάλο μέρος του. Λείπει ο θόλος που δεν σώζεται συνήθως. Το ευτύχημα είναι ότι διατηρείται η εσχάρα του αλώβητη» αναφέρει η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Αρετή Χονδρογιάννη-Μετόκη.
Η εσχάρα είναι το διάτρητο δάπεδο, πάνω στο οποίο τοποθετούνταν οι κεραμίδες ή τα αγγεία, προκειμένου να ψηθούν. Κάτω από την εσχάρα έμπαινε η καύσιμη ύλη και το όλο σύνολο καλύπτονταν από τον θόλο που στον συγκεκριμένο κλίβανο, όπως και στους περισσότερους, δεν διατηρείται.
Πρόκειται για ένα σπάνιο εύρημα και ως προς την χρονολόγησή του, καθώς ανήκει στην βυζαντινή εποχή και πιθανόν στο τέλος της περιόδου, γύρω στον 15ο αιώνα. Μάλιστα, είναι ο μοναδικός κλίβανος αυτής της περιόδου που έχει ανασκαφεί στο νομό Κοζάνης και διατηρεί την εσχάρα του.
Δίπλα από τον κλίβανο, έκτασης περίπου 10 τετραγωνικών, βρέθηκε κι ένας μικρότερος, του οποίου η εσχάρα έχει καταστραφεί, όπως και τα τόξα που στηρίζουν το δάπεδο. «Αυτός ανήκει στην κατηγορία των ορθογώνιων κλιβάνων με δύο πεσσούς στήριξης και δέκα πλευρικά τόξα. Η εσχάρα του κλιβάνου αποτελείται από 200 οπές, από τις οποίες κάποιες είναι κυκλικές και άλλες ελλειψοειδείς. Ο κλίβανος έχει δύο εισόδους, προφανώς για να μπορεί να ελέγχεται ο αέρας και η διαδικασία του ψησίματος και δεν σώζεται ο θόλος, αλλά ο υπόγειος θάλαμος» λέει η τμηματάρχης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κοζάνης Ελένη Γεροφωκά.
«Καταφέραμε να έχουμε πρόσβαση στο θάλαμο θέρμανσης από τη δυτική είσοδο και να πραγματοποιήσουμε τη φωτογραφική και σχεδιαστική αποτύπωση» τονίζει από την πλευρά της η επιβλέπουσα της ανασκαφής Σάσα Ελευθεριάδου.
Η ανασκαφική έρευνα χρηματοδοτείται από την κατασκευάστρια εταιρεία του πάρκου, όπως ορίζει η νομοθεσία. Στο σημείο έχει τοποθετηθεί μια πρόχειρη μεταλλική κατασκευή που θα αντικατασταθεί με μια μεγαλύτερη, προκειμένου να είναι ο χώρος επισκέψιμος.
«Αναδείξαμε το συγκεκριμένο εύρημα με τη συνεργασία και την βοήθεια της αρχαιολογίας» λέει ο Γιάννης Πούπαλος, μηχανικός του έργου. Η εταιρεία θα κατασκευάσει το στέγαστρο που θα προστατεύσει τα ευρήματα απο τις καιρικές συνθήκες και θα κάνει το χώρο επισκέψιμο.
«Είμαστε στο πλευρό τους για ότι χρειαστούν» αναφέρει ο εργοταξιάρχης Δημήτρης Κουτρούκης.
Ταυτόχρονα με την ανακάλυψη αυτή, λίγα χιλιόμετρα ανατολικότερα βρέθηκε ένα σπίτι της ύστερης εποχής χαλκού, δηλαδή μεταξύ 1600 και 1100 π. Χ. Το σπίτι διατηρεί το δάπεδό του και από τα υψόμετρα πιθανολογείται ότι πρόκειται για τον υπόγειο χώρο ενός κτιρίου που είχε έναν ακόμη όροφο. Έξω από το κτίσμα βρέθηκε κι ένας αποθηκευτικός χώρος με εφτά πιθάρια και δύο τμήματα αγγείων, καθώς και μια ταφή, πιθανότατα γυναίκας, κτερισμένη.
Του Σωκράτη Μουτίδη